In het kader van de overheveling van de begeleiding AWBZ naar de gemeenten heeft Mienskipssoarch een onderzoek uitgevoerd onder de titel: het gebruik van AWBZ-begleiding en aanknopingspunten voor de ontwikkeling van een passend aanbod.
Het betreft hier een onderzoek onder clienten met AWBZ-begeleiding in zorg in natura en PGB.
Hoewel de plannen zijn opgeschort, is het aannemelijk dat de ingeslagen beleidsrichting ook onder een nieuw kabinet wordt voortgezet. Gemeenten moeten dan bepalen hoeveel zorg ze in gaan kopen en in welke vorm. Daarbij is de verwachting dat vanwege bezuinigingen minder dan voorheen kan worden verstrekt.
Stichting Mienskipssoarch heeft in samenwerking met bureau Van Toepassing onderzoek gedaan naar het gebruik van AWBZ begeleiding om inzicht te krijgen in de hoeveelheid begeleiding die gebruikt wordt en de aansluiting van de begeleiding bij de behoefte van de clienten. Stichting Mienskipssoarch heeft het onderzoek uitgevoerd met een groot aantal andere partijen.

In de komende jaren gaat er veel veranderen op sociaal-maatschappelijk terrein. Er vinden transities plaats van de AWBZ naar de Wmo, de Jeugdzorg en de Participatiewet. Gemeenten kunnen en moeten dit moment benutten om bij hun burgers te verkennen welke vragen en behoeften er leven. Als zij weten wie de inwoners van hun gemeenten zijn en wat zij nodig hebben om zo prettig mogelijk in deze gemeenten te wonen en te leven, kunnen zij de mogelijkheden bekijken en beleid ontwikkelen om nieuwe vormen van aanbod te realiseren die aansluiten bij wensen en behoeften van burgers.

Er komt ruimte voor een andere manier van denken en dit vraagt een andere attitude van hulp- en dienstverleners, zowel in de gemeentelijke organisaties als ook erbuiten. Meer dan anders zal het van groot belang zijn precies datgene te leveren wat de burger nodig heeft. Hiervoor is het nodig om te reflecteren op bestaand aanbod en bestaande werkwijzen en de zelfstandigheid van de burger hierin, zodat we ons kunnen beraden op hoe maatwerk het beste tot zijn recht kan komen.Om tot andere oplossingen te komen is een beeld nodig van de vragen, wensen en behoeften van cliënten enerzijds en het huidige voorzieningengebruik anderzijds. In 2012 heeft Stichting Mienskipssoarch hier onderzoek naar gedaan. Bij 245 cliënten zijn vragenlijsten over de AWBZ-begeleiding afgenomen. Bij 137 cliënten van deze groep zijn uitgebreidere gespreksverslagen gemaakt, waarin ook vragen, wensen en behoeften aan bod kwamen. Eind 2012 gaf de provincie Fryslân Stichting Mienskipssoarch de opdracht om deze 137 gespreksverslagen nader te analyseren, om zo voor gemeenten handvatten te ontwikkelen voor de uitvoering van de begeleidingstaak.

Lees hier onze samenvattende publicatie.

Lees hier het volledige onderzoeksrapport.

Mienskipssoarch is in 2013 gestart met een nieuw project. Frieslab, Gedragswerk en Mienskipssoarch zijn al meerdere jaren betrokken bij initiatieven om de maatschappelijke participatie te stimuleren van kinderen en jeugdigen waarvoor deze allesbehalve vanzelfsprekend is. Zij combineren nu hun ervaringen in het project ‘Meedoen of niet meedoen? Dat is de vraag!’. Ondanks de inzet van professionals in de domeinen onderwijs, (jeugd)zorg, welzijn en arbeid is maatschappelijke participatie lang niet voor alle jongeren vanzelfsprekend. Dit komt vaak door knelpunten in hun onderwijsloopbaan of in de toeleiding naar werk. Onderzoek laat zien dat het hier om een behoorlijk grote groep jongeren gaat. Het huidige ondersteuningsaanbod voor deze groep jongeren biedt onvoldoende uitkomst.

Het project ‘Meedoen of niet meedoen? Dat is de vraag!’ heeft als doel om kansarme jongeren weer mee te laten doen. Het nieuwe van dit voorstel is dat alle betrokken partijen, de professionals, de beleidsmakers en bestuurders samen aan de slag gaan. Door expertise en inzichten te delen en uit te werken komen theorie en praktijk bij elkaar. Uit de gezamenlijke kennis wordt een praktijk en interventie model gekristalliseerd. De participanten (onderwijs, zorg, arbeid, gemeente) spreken samen de spelregels af voor de samenwerking.

Voor het project worden 30 kansarme jongeren in de leeftijd van 14-27 jaar geselecteerd. Door de jonge mensen anders te begeleiden en er voor te zorgen dat zij zich op hun gemak voelen, moet deze aanpak als resultaat hebben dat ze weer gaan starten op een school of een leuke werkomgeving vinden. Intensieve samenwerking, moet ervoor zorgen dat de schotten tussen de verschillende hulpverleningsinstanties verdwijnen.

Aan het einde van het project ontvangen de gemeenten een advies over hoe ze de dienstverleners beter kunnen inzetten. Duidelijkheid in waar de knelpunten zitten en inzicht in wat deze groep jongeren nu precies nodig heeft. Scholen moeten beter toegankelijk worden en de zorg beter op elkaar afgestemd. Het belangrijkste resultaat moet zijn dat er minder jongeren uitvallen en thuis komen te zitten met het beeld dat ze niet meetellen en nergens terecht kunnen.

Download hier het projectplan

Download hier de eindrapportage

Mienskipssoarch heeft van de provincie Fryslân toestemming gekregen om in 2013 met het project “Iedereen doet mee” van start te gaan. In het regeerakkoord van oktober 2012, wordt de toegang naar intramurale voorzieningen voor een grote groep ouderen, in de toekomst onmogelijk. Hoe kunnen we mensen met een uitkering (Wajong, Wwb) laten bijdragen aan het terugdringen van vragen welke voortkomen uit dit regeerakkoord. Wat heeft deze doelgroep nodig om langer thuis te kunnen blijven wonen en in hoeverre kan hun vraag worden verbonden aan de mogelijkheden die de participatiewet ons biedt?
Doel van het project is om mensen met een beperking of die anderszins buiten het arbeidsproces zijn komen te staan (Wajong, WwB) en ouderen die minder zelfredzaam worden, te betrekken bij maatschappelijke activiteiten. Twee groepen worden benaderd. De groep uitkeringsgerechtigden (Wajong en WWB) en een groep ouderen die extra zorg en aandacht nodig zijn (zorg zwaarte pakket 1 – 4). Deze beide groepen kunnen iets voor elkaar betekenen.

De pilot wordt op de volgende manier uitgerold:
Er worden 75 uitkeringsgerechtigden uit de gemeenten Boarnsterhim en Opsterland betrokken in dit onderzoek. Na gesprekken bij iedereen thuis wordt geïnventariseerd welke mogelijkheden voor die ene persoon reëel en uitvoerbaar zijn. Per individu wordt dan een plan ontwikkeld. Doordat gekeken wordt welke mogelijkheden en interesses er zijn, worden de deelnemers geactiveerd en uitgedaagd om hun bijdrage aan de maatschappij te leveren.
Gelijktijdig worden er 75 cliënten benaderd die extra aandacht en zorg nodig hebben. Dit zijn mensen die geïndiceerd zijn met een zgn. zorgzwaartepakket 1-4. De groep die in de toekomst niet snel meer opgenomen gaat worden in een verpleeg- of verzorgingshuis. Bij deze groep wordt geïnventariseerd welke zorg en ondersteuning zij nodig heeft om zolang mogelijk zelfstandig thuis te kunnen blijven.

De groep uitkeringsgerechtigden kan de groep ouderen ondersteunen als extra aanvulling op de professionele zorg. De professionele ondersteuning blijft bij de professionals. Te denken valt aan boodschappen en klusjes doen, wandeling maken, lezen en gesprekken voeren. Het onderzoek moet straks uitwijzen waar behoefte aan is en wie waar bij ingezet kan worden.

Door deze twee groepen samen te brengen snijdt het mes aan twee kanten. De uitkeringsgerechtigden zijn weer maatschappelijk betrokken en voelen zich weer nuttig. De ouderen die extra aandacht behoeven krijgen meer aandacht en vereenzamen minder snel.

Download hier het projectplan

Download hier de eindrapportage

Klanten hebben binnen de zorg en dienstverlening te maken met de wetten Wmo, AWBZ en ZVW die naast elkaar toegepast worden. Hierdoor wordt de klant niet vanuit een totaalbeeld benaderd. Vaak zijn klanten niet mof onvoldoende op de hoogte van rechten, plichten (eigen bijdrage) en (alternatieve) mogelijkheden en kunnen zij hierdoor in onvoldoende mate hun keuze bepalen en de dienstverlening beinvloeden.

Door de geschieden toepassing van de diverse wetten op het gebied van wonen, zorg en welzijn is er ook onvoldoende aandacht voor afstemming in de keten en de efficientie van het totale aanbod.Er wordt mede hierdoor nog te weinig gebruik gemaakt van vroegtijdige, eenvoudige ondersteuning om latere inzet van duurdere zorg te voorkomen.

Stichting Mienskipssoarch heeft onderzoek gedaan naar de eigen regie van klanten, naar hoe zij hun keuzevrijheid ervaren, of zij over voldoende informatie beschikken om een keuze te kunnen maken, over de ondersteuning en de hulp die zij ontvangen en de integraliteit van dit aanbod.
De Provincie Fryslan en de Friesland Zorgverzekeraar hebben subsidie verstrekt om een pilot uit te voeren

Download hier het onderzoeksverslag van ‘de klant als regisseur’

Mienskipssoarch heeft een netwerk in de dorpen. Met name de senioren in de dorpen ondervinden veel voordelen van de netwerken. Het voor en door elkaar realiseren van vragen maakt dat enerzijds de vragers geholpen worden en anderzijds de vrijwilligers en mantelzorgers opnieuw betekenis kunnen geven aan hun daginvulling. Ook bij (jonge) gezinnen worden vrijwillige diensten ingezet, als aanvulling en soms vervanging van professionele diensten.

Vrijwilligers zijn van groot belang bij het invullen van:

  • Simpele dienstverlening waaronder hand-, en spandiensten
  • Sociale begeleiding. Het stimuleren van contact maar ook bijvoorbeeld even iemand een bezoekje brengen om te vernemen hoe het gaat.

Vanuit het maatschappelijk oogpunt, wordt gesteld dat de mogelijkheden voor het zo lang mogelijk thuis wonen van ouderen aanwezig moeten zijn. Keuze vrijheid is hierbij een belangrijk goed. Het is van belang dat er aandacht is voor welbevinden en meedoen. Over het algemeen vormen de ouderen en zieken een zeer belangrijke doelgroep binnen Mienskipssoarch. Door het wegvallen van een deel van de ondersteunende begeleiding uit de AWBZ wordt meer een appèl gedaan op vrijwilligers en indien zij er niet zijn, de Freonskippers. Met name het psychosociale deel van de ondersteunende begeleiding is komen te vervallen. Dit werd ingezet bij veel ouderen welke in een sociaal isolement dreigen te raken. De gemeenten zijn nu aan zet en de aangewezen instantie om deze groep een alternatief te bieden maar door de beperkte overheveling van middelen moet hierbij de nodige creativiteit ingezet worden en zullen Freonskippers en vrijwilligers hard nodig zijn. Het afgelopen jaar hebben de Meitinkers in een aantal dorpen bij wijze van proef een aantal activiteiten georganiseerd waarbij jong en oud met elkaar optrokken. Een enorm succes. Voor jongeren verrassend dat “oude mensen zo leuk zijn” en voor ouderen een mooie ervaring om te zien dat jongeren zich zo anders ontwikkelen dan dat vroeger bij hen het geval was. In een aantal dorpen (Terherne en Jirnsum) heeft dit geleid tot meer betrokkenheid van jongeren bij vrijwilligerswerk. In Terherne is als gevolg hiervan een team van vrijwilligers met zowel ouderen als ook jongeren actief.

De mogelijkheden voor -met name- ouderen en langdurig zieken om deel te nemen aan het sociale verkeer nemen af. De ondersteuning bij het maken van contact en het continueren hiervan worden voor veel mensen beperkt door het wegvallen van verstrekkingen uit de AWBZ. Hierdoor wordt dit in toenemende mate een eigen verantwoordelijkheid van mensen die door een beperking niet in staat zijn contact te organiseren en te continueren. De Meitinker wil na een huisbezoek en inzicht in de vraag van de klant de verbinding maken naar een passend aanbod maar heeft vrijwilligers nodig om klanten te betrekken bij het sociale leven. Daarnaast zijn veel vrijwilligers nodig voor hand en spandiensten (ziekenhuisbezoek, tuinonderhoud, verzorging dieren, boodschappen halen).Gelet op beperkte beschikbare middelen wordt een extra appèl gedaan op vrijwilligers welke tevens op andere terreinen ondersteuning bieden om ervoor te zorgen dat mensen thuis kunnen verblijven. Het aantal vrijwilligers is op veel plaatsen niet toereikend. Tevens is de bestaande groep vrijwilligers veelal kwetsbaar omdat zij beperkt inzetbaar zijn en in veel gevallen voorkeur hebben voor bepaalde dienstverlening (b.v wel boodschappen halen, niet ouderen bezoeken etc.).

Doel van de pilot

In Boarnsterhim zijn er netwerken met vrijwilligers beschikbaar welke het mogelijk maken dat mensen, die dit zelf niet kunnen organiseren, met anderen in contact komen en blijven. Tevens leveren de vrijwilligers een bijdrage in de vragen van inwoners op het gebied van klusjes en karwijtjes, indien mantelzorgers en familieleden hiertoe niet in staat zijn.
Om het doel te bereiken zal Mienskipssoarch zich richten op de inzet van jongeren en hen stimuleren om een maatschappelijke bijdrage te leveren ten dienste van medebewoners. Mienskipssoarch wil scholen, verenigingen, (zorg) aanbieders en de locale middenstand hierbij betrekken.

Subddoelen

  • Toename aantal vrijwilligers
  • Betrokkenheid van jongeren in het dorp
  • Stimuleren leefbaarheid
  • Bewustwording en betrokkenheid van locale middenstand en scholen
  • Beeldvorming over en weer tussen ouderen en jongeren positief beïnvloeden zoals dat ook in Terherne en Jirnsum wordt ervaren.
  • Een pakket aan activiteiten waarbij jongeren ingezet kunnen worden.
  • Mogelijkheden voor jongeren creëren door hen ruimte te bieden voor het behalen van maatschappelijk georiënteerde leerpunten

Mienskipssoarch zal zich zich in de pilot richten op jongeren in de leeftijd van 12 tot 18 jaar, het zal dus in eerste instantie gaan om jongeren die deelnemen aan het voortgezet onderwijs. Jongeren zullen actief benaderd worden om mee te doen aan de pilot, belangrijke ingangen zijn scholen en verenigingen.

De pilot wordt eind 2012 afgerond. De bevindingen zullen daarna gepresenteerd worden op onze website.

Download hier de rapportage “ook jongeren doen mee”

Uit landelijk onderzoek blijkt dat een deel van de mantelzorgers geen behoefte aan ondersteuning heeft. Een ander deel maakt gebruik van de beschikbare ondersteuning, zoals informatie en advies, oppas, praktische ondersteuning en emotionele steun. Twintig tot dertig procent van de mantelzorgers maakt echter geen gebruik van de ondersteuningmogelijkheden, terwijl zij er wel behoefte aan hebben. Niet-gebruik kan veroorzaakt worden door gebrek aan kennis van de mogelijkheden, zoals in de beschreven casus, en de wijze waarop voorzieningen kunnen worden aangevraagd. Ook kunnen er praktische problemen zijn bij het aanvragen van een voorziening. Verder sluiten voorzieningen soms onvoldoende aan bij de behoefte of zijn de kosten te hoog.

Meitinkers van Mienskipssoarch kunnen naar verwachting goed op de knelpunten inspelen door vroegtijdig problemen te signaleren, te informeren en ‘mee te denken’ over passende oplossingen. Mienskipssoarch heeft daarbij als uitgangspunt eenvoudige oplossingen te zoeken waar het kan. Zoals ook in de casus is beschreven kan vaak met inzet van informele zorg op eenvoudige wijze een negatieve spiraal worden doorbroken, zodat de inzet van professionele en complexere zorg kan worden voorkomen of uitgesteld. Een inventarisatie van knelpunten in de ondersteuning van mantelzorgers in Boarnsterhim is gewenst om te zien of het ondersteuningsaanbod moet worden aangepast om beter op de ondersteuningsbehoefte van mantelzorgers te kunnen inspelen. Plattelânsprojekten van de provincie Friesland heeft subsidie verstrekt om een pilot uit te kunnen voeren.

Download hierhet onderzoeksverslag ‘mantelzorg ook onze zorg’

Veel veranderingen en vragen

Voor veel mensen geldt dat zij opzien tegen nieuwe stappen in hun leven. Dat geldt zeker voor jongeren met een Autisme Spectrum Stoornis (ASS). Zo zijn er de overstap van het basis- naar voortgezet onderwijs en enkele jaren later naar het beroepsonderwijs. Of de stap van school naar stage en werk of het moment dat je op jezelf gaat wonen. Jongeren hebben steeds te maken met andere mensen, andere gewoontes en andere regels. Er komt heel veel informatie op hen af. Mensen stellen allerlei vragen, waarvan nauwelijks te overzien is wat zij met die informatie doen.

Scala aan hulpverleners

Hoewel veel jongeren er stoer over doen, vinden zij deze stappen in hun leven spannend. Het levert stress op. Voor jongeren met ASS is dat extra moeilijk, vaak trekken zij zich terug.
Er wordt in veel situaties door ouders of huisartsen hulpverlening ingeschakeld. Instellingen bepalen welke hulp geboden wordt en hoe de financiering geregeld is. Ongemerkt is er binnen de kortste keren een groep mensen die zich bemoeien met de leefwereld van de jongere. Deze dienstverleners hebben meestal geen overleg met elkaar. Goed bedoeld hebben zij oplossingen die tegen elkaar in werken.

Het Duet

Duet is er voor om lijn te brengen in al die goedbedoelde activiteiten van hulp- en dienstverleners. In project Duet wordt één werker aangesteld, die de regie heeft over de thuissituatie. Een tweede beroepskracht is verantwoordelijk voor de situatie buitenshuis: op school en/of werk. Samen met de jongeren maken zij één plan, kijken wie daar nog meer bij kan helpen en zorgen er voor dat het plan wordt uitgevoerd. Ook spreken zij met elkaar af hoe het plan toch kan slagen als het een keertje tegen zit.

Duet wil meehelpen zodat de jongere:

  • Mee kan doen met gewone activiteiten als school, werk en vrijetijdsbesteding
  • Zelf kan zorgen voor een eigen (deel-)inkomen
  • Minder afhankelijk is van hulpverleners
  • Meer tevreden is met zijn eigen manier van leven.

Ook wil Duet professionals uitnodigen om van elkaar te leren, waarbij ontdekken op de voorgrond staat in plaats van weten. Voor vragen kunt u contact opnemen met Mienskipssoarch 0566 625151.

Het project Duet is inmiddels afgerond. Voor het eindverslag klik hier.

In 2008 is de pilot “de Freonskipper” (vriend/ maatje) uitgevoerd. Deze pilot is gestart omdat veel inwoners in de gemeente hebben aangegeven zich vaak eenzaam te voelen op momenten waarop geen vrijwilligers en /of mantelzorgers beschikbaar zijn. Met name in de zomerperiode, wanneer veel mensen met vakantie zijn, doet zich dit voor. Maar ook wanneer iemand acuut weggeroepen wordt terwijl de kinderen nog op school zitten kan dit problemen opleveren.

De Freonskipper is er als er geen vrijwilliger of mantelzorger aanwezig is. Ook als de mantelzorger even tijd voor zichzelf wil, komt de Freonskipper deze kosteloos vervangen. Bij langdurige inzet van de Freonskipper zoekt Mienskipssoarch een vrijwilliger zodat de Freonskipper weet inzetbaar is voor acute zaken.
Een in 2009 uitgevoerd tevredenheidsonderzoek heeft uitgewezen dat mensen die van de diensten van de Freonskipper gebruik hebben gemaakt, uitermate tevreden zijn over de dienstverlening. Om die reden is deze pilot inmiddels geborgd in het reguliere beleid. Mienskipssoarch heeft inmiddels verschillende Freonskippers ter beschikking.

Financiering van projecten

De projecten worden voor het grootste deel gefinancierd door de Provincie Friesland. Daarnaast treden diverse partijen op als cofinancier. U wordt per lopend project geïnformeerd over de financiers van het betreffende project. Via deze website zullen wij u op de hoogte houden van de vorderingen.

Download hier het onderzoek naar de tevredenheid met de dienstverlening van de de Freonskippers »